شهناز غلامی - تبریز
روز اول خرداد بازار سنتي و بزرگ تبريز قبل از ساعت ۱۷:۰۰ تعطيل شده به محاصره پليس بويژه نيروهاي لباس شخصي در آمد. روند امنيتي شدن از اوايل ارديبهشت ماه شروع شده است. طي چند روز گذشته نيروهاي نظامي آموزش ديده غير بومي از شهرهاي مشهد و قم و …به آذربايجان سرازير شده اند.
در راسته كوچه بازار تبریز و خيابان هاي اطراف آن ماموران در ميان مردم راه مي روند تا حتي زمزمه ها و صداهاي آهسته و در گوشي آنها را نيز كنترل كنند سخن هر رهگذري را بشنوند و با كتك و مشت و لگد آنها را به دست گاردهاي ويژه بسپارند.
آنها مردم را در تمامي طول مسيرهاي مشخص شده براي راهپيمايي به حركت اجباري و عدم تجمع چند نفره مجبور مي سازند.
مردم عادي نيز كه براي تهيه ضروريات اوليه زندگي خود بي خبراز وضعيت ايجاد شده به بازار آمده اند به هر بهانه كوچكي مورد آزار و اذيت قرار مي گيرند تا جايي كه در چند مورد كار آنان با مردم به كتك كاري نيز انجاميد.
درپل قاري و حوالي ميدان دانشسرا علاوه بر وضعيت بوجود آمده ماموران افراد مشكوك را تحت بازرسي بدني قرار مي دهند. زيرگذرها اصلي شهر در محل بازار و دارايي براي كنترل بيشتر اوضاع بسته شده اند.
چهار راه آبرسان نيز به دليل نزديكي اش به دانشگاه بزرگ شهر دارای فضاي امنیتی شدیدی است. براي محدود كردن ارتباطات بيشتر كافي نت ها تعطيل شده اند.
نيروهاي امنيتي و يگان ويژه اجازه هيچ گونه تجمع سه نفر به افراد را نمي دهند. تردد مردم به شدت كنترل مي شود و مردم مورد پرسش قرار مي گيرند.
يگان هاي ويژه در ساختمان شهرداري – پاركينگ هاي بزرگ داخل بازار - مساجد شعبان – اصفهانيان- انگجي – و … مستقر شده اند.
درسره ر چهار راه و همچنين در خيابان هاي اصلي شهر اتوبوس شركت های واحد با تعدادي از ماموران نگه داشته شده است تا معترضين سياسي در صورت تجمع و اجراي برنامه به داخل آنها هدايت شده و ازآنجا به اداره اطلاعات منتقل گردند.
روز اول خرداد نهادهاي امنيتي براي ممانعت از برگزاري تظاهرات به مناسبت دومين سالگرد اعتراض هاي وسيع ۱ خرداد آذربایجان به دستگيري هاي گسترده اي دامن زدند.
هزاران تن از فعالان هويت طلب آذربايجاني در شهرهاي مختلف ترك نشين به اداره اطلاعات فراخوانده شدند تا از آنها براي عدم شركت در راهپيماي 1خرداد تعهد گرفته شود. قبل ازفرارسيدن ۱ خرداد فعالان شهرهاي آذربايجان دستگير و زنداني شد ه اند.
دانشجويان آذربایجانی دراين ايام به شدت تحت فشار و تهديد و تعقيب قرار گرفته اند.و از ميان آنها تعدادي دستگير و زنداني شده اند كه فهرست زير اسامي تعدادي از آنها را تشكيل مي دهد:
حجت عراقي – سلمان عراقي- سالار – اكبر عبدالهي – پيام علي قلي لو-
درتبريز دهها نفر دستگير شدند كه اسامي تعدادي از آنها عبارت است از : حسن ارک، جمشید زارعی(۳۲ ساله)، حمید رضایی( ۳۵ ساله)، حجت تاری وئردیان(۳۹ ساله)،احد رضوی، اکبر حسین زاده،حسین میرزاخانی، کریم محمدی(۲۰ ساله)، حجت مختارزاده ( ۲۳ساله)، ولی عبداله پور (۲۲ ساله)،مرسل بخشی ، مهدی دهقان (۲۶ ساله)، یاسر حیدرنژاد (۲۱ ساله) ، غلامرضا امانی و علی صدیقی.
از طرف دیگر مخابرات ایران پیغام زیر را به بسیاری از موبایلها در آذربایجان می فرستاد؛
"هر کس عليه نظام جمهوري اسلامي ايران يا به نفع گروهها و سازمان هاي مخالف نظام به هر نحو فعاليت تبليغي نمايد، به حبس سه ماه تا يک سال محکوم خواهد شد."
-” هر كس با هر مرامي ؛ دسته ، جمعيت يا شعبه جمعيتي بيش از دو نفر درداخل يا خارج كشور تحت هر اسمي يا عنواني تشكيل دهد يا اداره نمايد كه هدف آن برهم زدن امنيت كشورباشد و محارب شناخته نشود به حبس از دوتا ده سال محكوم ميشود.” (ماده ۴۹۸ قانون مجازات اسلامي )
گزارش ۱ خرداد ۱۳۸۷ درساير شهرهاي آذربايجان
اورمیه:
نیروهای امنیتی و انتظامی ایران برای مقابله با تجمعات احتمالی تدابیر خاص امنیتی را بر شهر اورمیه حکم فرما کرده بودند. از چندین روز قبل بیش از ۱۵۰ نفر از فعالین حرکت ملی آذربایجان در سطح شهر اورمیه به مراکز اطلاعاتی و امنیتی احضار و بعد از اخذ تعهد کتبی آزاد شده اند. تعدادی از روزنامه نگاران هویت طلب ارومیه نیز مورد تهدید و ارعاب قرار گرفته شدند تا مانع انتشار اخبار تجمعات اول خرداد شوند.
روز چهار شنبه ۱ خرداد از حوالی ساعت ۱۵:۳۰ عصر موتورسواران و خودروهای ضد شورش با اتوبوس های مملو از نیروهای گارد ویژه در سطح شهر ظاهر شده و با نظم خاصی که بیشتر به مانور قدرت شباهت دارد از میدان ولایت فقیه به سوی خیبان عطایی و میدان انقلاب حرکت می کردند. موتور سواران و چندین خودروی ضد شورش بر روی پل خ عطایی مستقر بوده و رفت و آمدها را بدقت زیر کنترل داشتند.
اتوبوسهای مملو از گارد ویژه در پارگینک هتل رضا (اول خیابان بعثت – روبروی خیبان عطایی)٬ پارکینگ میدان ولایت فقیه و پارگینگ کوی مخابرات (آگاهی) خیابان امام مستقربودند. نیروهای بسیجی نیز در مسجد اعظم مستقر شده و منتظر اجرای دستورات بودند. ماموران لباس شخصی و بسیجی ها به صورت دو نفره در خیابان عطایی و امام در حال قدم زدن بوده و مانع تجمع بیش از دو نفر می شوند.
ماموران امنیتی از بالای پشت بام چندین ساختمان مشغول فیلمبرداری از خیابان عطایی و امام هستند. در چند روز گذشته برای گرامیداشت اول خرداد ۱۳۸۵ سی دی و شبنامه های فراوانی در سطح شهر اورمیه پخش شده بود.
سه شنبه و بعد از ظهر روز چهارشنبه اول خرداد مغازه و منزل چند تن از فعالین شناخته شده مورد حمله مامورین اطلاعات قرار گرفت.
اخباری مبنی بر بازداشت روزنامه نگار و فعال سرشناس ائلیاز یئکنلی نیز در اورمیه وجود دارد.
همدان : در دانشگاه بوعلي سيناي همدان، فعالان دانشجويي هويت خواه اقدام به برگزاري ميتينگ و سخنراني كردند.
اردبيل: اردبیل نیز در این روز و هم اکنون به پادگانی نظامی مبدل شده است نیروهای انتظامی و مامورین اطلاعات در سطح شهردر حال گشت هستند در میادین اصلی شهر ماشین های نیرو ی انتظامی مستثر شده و جلوی تمامی بانکها مامورین نیروی انتظامی نگهبانی می دهند.
مياندوآب: نيز همچون ديگر شهرهاي آذربايجان تحت كنترل نيروهاي نظامي در آمده است و درآنجا نيز فعالان با تهديد و آزارهاي رواني وفيزيكي مواجه شده اند؛ مغازه ها تحت بازرسي قرار مي گيرند در اين شهراز چند هفته پيش فعالان حركت ملي با پخش سي . دي و بيانيه هاي مختلف مردم را به حضور در اين مراسم دعوت كرده اند، اسامي دستگيرشدگان دراين شهرازاين قرار است : شاهين حسني - شاهرخ فرامرزي - عين اله آهنگري - مصطفي دولت خواه- اميرآقازاده - مرتضي لك – بهكام محمدي – ولي الله ظهرابي
خوي: دو نفردستگير شده اند و يك نفر از فعالان ملي بشدت مورد ضرب و شتم قرار گرفته اند وبنا به گفته شاهدان عيني حال وي وخيم مي باشد.
نقده: در شهر نقده بیشترین فشار و حضور نیروهای اطلاعاتی امنیتی احساس می شود زیرا کشته شدن چندین نفر از جوانان تظاهر کننده شهر به دست نیروهای حکومتی که تنها نام چهار نفر از آنان توسط منابع حşمتی اعلام شده است، ترس حکومت از اعتراض مردم را بیشتر کرده است.
قم: دو نفر از فعالان حركت ملي بنامهای صفر نقی پور و حسین ستاری به هنگام پخش اعلاميه دستگير شده اند.
زنجان : ۴ نفر در زنجان هنگام توزيع اعلاميه بازداشت شده اند.
علاوه بر تبريز فضاي شهرهاي ميانه ، مغان ،مرند، اهر، مشكين شهر، سلماس و …به طرز بي سابقه اي به صورت امنيتي در آمده است.